Na region tra le pģ progredģe d’Eurņpa, che tuti ij dģ a deuv fe ij cont con l’ineficensa e la prevaricassion dlė stat italian.
Region la pģ ossidental d’Italia, 'l Piemont a confin-a con la Fransa e la Svissera, e con le region Liguria, Val d’Osta e Lombardģa.
Ai pé dij mont, com’a dis ėl sņ nņm, ėl Piemont a l’ha n’estension ėd 25.400 kmq, andoa i 2/3 a son montagna ņ colin-a.
Pģ davsin a Zurigh che a Roma, a Paris e Franchfort che a Napoli, a Londra che a Palermo, 'l Piemont a l'é sempre stait, da la mira econņmica e coltural, part ėd l’Eurņpa, prima ancora che part dl’Italia.
Na popolassion ėd 4.350.000 abitant, pėr metą consentrą ant la provinsa 'd Turin.
A peu-pré quat milion a son ij piemontčis, o dissendent ėd piemontčis, ch’a vivo ant diversi pais dėl mond: Fransa, Argentin-a, Stat Unģ, Australia, ecc. Na fņrta emigrassion a l'é avusse ant ij prim agn ėd cost sécol, quand la pression demogrąfica, ant l'impossibilitą ėd trové sfņgh ant l'industria, a l'ha possa tanta gent a sėrché 'd travaj ant d' j'autri pais.
L'emigrassion piemontčisa a l'é sempre staita n'emigrassion ėd travajeur an sėrca ėd travaj: ant le crņnache ėd mafia, an Italia e ant ėl mond, a l'é mai trovasse un cognņm piemontčis.
Con pģ che 'l 40% dla popolassion ativa, ampiegą ant l'industria, 'l Piemont as treuva ancheuj tra le region europenghe le pģ svilupą da la mira econņmica.
L'industria mecanica, dont la FIAT a rapresenta l'espression la pģ voajanta, a l'é staita cola ch'a l'ha tirą 'l rapid svilup econņmich ch'a l'ha caraterisą 'l Piemont ant agn sinquanta e sessanta; ancheuj le spostament dij stabiliment industriaj vers l'Italia meridional e vers d'autri pais meno svilupą, a limita lė svilup ėd l'industria mecanica piemontčisa, con la pčrdita ėd pņst ėd travaj ch'a-i na ven.
D'autri setor produtiv a son ancheuj a la tren-a dlė svilup econņmich: la tėssiura, l'abiliament, l'industria alimentar e enolņgica, l'agricoltura. Ant l'istess temp, ancheuj a son le diverse provinse piemontčise che a dimostro ėd savčj marcé pi fņrt, rispet a Turin, sla stra dlė svilup econņmich; an efet, Turin a tribula a superé le conseguense d'un svilup trop rapid, tirą da n’industria che adess a varda da autre part.
Ėl rapid svilup econņmich ėd coste desen-e d'agn, a l'ha avł come conseguensa na massissa imigrassion vers ėl Piemont, da le region meridionaj d'Italia; ant l'istess temp a l'ha continuą a fortisse ėl sentralism esasperą dle stat italian, che dcņ an Piemont a l'é quasi sempre rapresentą da fonsionari meridionaj. Costi doj element, giutą da la tendensa dij piemontčis a cudģ 'l sņ travaj pitņst che sėrché 'd vive con col ėd j'autri, a l'han avł come conseguensa che 'l Piemont a l'é trovasse praticament sensa rapresentansa politica.
La lenga piemontčisa, diferenta da la lenga italian-a pģ 'd lņn ch'a l'é diversa da la lenga fransčisa, a l'é ancheuj an perģcol dė sparģ; escludła da la scņla, da la television, daj giornaj, da j'ufissi płblich, la lenga piemontčisa a l'é possa vers l'estinsion da un stat ch'as sent nen, e a l'é nen, espression dij piemontčis.
Lė svilup ėd l'Union Europenga a rapresenta ancheuj na grņssa speransa 'd cambiament pėr tuti coj piemontčis ch'a veulo continué a esse lor midem e che, arcordandse dla soa stņria, as sento a tuti j'efet part d'un'Eurņpa rispetosa ėd tute le colture e 'd tuti i pņpoj ch'a la compon-o.