ciao çorut...In Origine postato da Çorut
Ehi, Cristianu, non provare a darmi ancora del retico o ti ingozzo di "frico", "broade e muset", "zuf" e "fertaie cu lis jerbis" fino a farti scoppiare!![]()
Su, non prendertela, scherzo... comunque tieni conto che il termine retoromanzo nasce nei paesi di lingua tedesca che avevano più a che fare con romanci e ladini dolomitici per cui ritenevano che il substrato che aveva contribuito alla nascita di tutti questi linguaggi fosse quello retico, in realtà, da noi, in Friuli, di Reti se ne son visti ben pochi!![]()
La risposta la lascio direttamente a loro sia per quanto riguarda il territorio romancio:
Il territori linguistic dals idioms rumantschs periclitads è dividì en differentas regiuns: la Val Müstair e l'Engiadina bassa (tranter Zernez e Martina), l'Engiadin'auta (tranter Malögia e Zernez), la Surselva (la Val dal Rain anteriur da Flem ensi fin tar ils cunfins chantunals), la Sutselva (Tumleastga/Mantogna, Schons), Il Sursés (tranter Baiva e Casti) sco er la Val d'Alvra. Ultra da quai datti differentas "inslas linguisticas" sco p. ex. las vischnancas da Trin e Domat al vest da Cuira.
Sia relativamente alle varietà linguistiche presenti su tale territorio:
Er la lingua rumantscha po vegnir repartida generalmain en trais gruppas. La linguistica fa per regla la differenza tranter las trais sequentas zonas linguisticas: la Surselva cun l'idiom sursilvan, il Grischun central cun ils idioms sutsilvan e surmiran sco er l'Engiadina e la Val Müstair cun las variantas ladinas putér (Engiadin'auta) e vallader (Engiadina bassa). Il territori linguistic il pli cumpact è oz la Surselva. Tut tschels territoris èn gia pli u main infiltrads dal tudestg. Dapi 1982 emprov'ins d'unifitgar ils tschintg idioms scrits dal Grischun rumantsch en la lingua da standard rumantsch grischun. Er il preschent text è scrit en questa lingua.
Non penso serva la traduzione... comunque, riassumendo, ci sono cinque varietà ed uno standard (in friulano e in romancio "cinque" si pronuncia praticamente uguale cioè "cinc", in friulano si scrive "cinc" e in romancio "tschintg"... si vede che noi abbiamo avuto a che fare con gli italiani e loro con i tedeschi!).
è un gran piacere avere qui uno come te...
per quanto riguarda il Ladino... impressionante la vicinanza morfologica al catalano, l'ho sempre detto, spero non sia un'offesa per te/voi!!
comunque c'è stato un dibattito tempo fa... credo fosse dell'Ascoli, cioè Graziano Isaia, che lo metteva in comunione col rumeno... tu cosa ne pensi...
c'è qualche caso in ladino dove per es. l'articolo è posposto al nome, come in rumeno?
non so i parametri ma anche la lingua sarda ha dei fenomeni paralleli:
lat.quattor; Ru: pattru; sard: bàtoro.
lat.lingua(m); rum:limba; sar.limba.
ma non per questo ci sono stati contatti o migrazioni ecc...
so che è complicato stabilire qualcosa in questi termini per cui non sentirti costretto a rispondere...
mandi!




Rispondi Citando
)
